Ten artykul jest rozszerzeniem: Oświadczenie o powierzeniu wykonywania pracy – procedura uproszczona

Zatrudnianie cudzoziemców w Polsce od lat stanowi istotny element rynku pracy. Jednym z najważniejszych narzędzi umożliwiających legalne powierzenie pracy obywatelom wybranych państw jest procedura oświadczeniowa. Oświadczenie o powierzeniu wykonywania pracy cudzoziemcowi pozwala na szybkie i uproszczone zatrudnienie bez konieczności uzyskiwania zezwolenia na pracę. Procedura ta znacząco skraca czas oczekiwania na legalizację zatrudnienia i jest szeroko wykorzystywana przez polskich pracodawców.

Oświadczenie o powierzeniu pracy to dokument rejestrowany przez powiatowy urząd pracy, który umożliwia legalną pracę cudzoziemca przez określony czas. Rozwiązanie to dotyczy wyłącznie obywateli wybranych państw, a jego stosowanie obwarowane jest szeregiem warunków formalnych i ograniczeń.

Wiecej: Limity czasowe oświadczenia – 24 miesiące w ciągu kolejnych 36 miesięcy

Aktualna lista państw objętych procedurą oświadczeniową

Procedura oświadczeniowa obejmuje obywateli sześciu państw. Aktualna lista krajów, których obywatele mogą być zatrudniani w Polsce na podstawie oświadczenia o powierzeniu pracy, przedstawia się następująco:

  • Armenia
  • Białoruś
  • Gruzja
  • Mołdawia
  • Rosja
  • Ukraina

Podstawa prawna tej listy wynika z rozporządzenia Ministra Rodziny i Polityki Społecznej w sprawie określenia państw, których obywatele mogą wykonywać pracę na podstawie oświadczenia o powierzeniu wykonywania pracy cudzoziemcowi. Aktualne informacje publikowane są również na portalu PRACA.GOV.PL.

Warunki formalne stosowania oświadczenia

Stosowanie procedury oświadczeniowej wymaga spełnienia określonych warunków prawnych. Obywatele wymienionych państw mogą być zatrudniani na podstawie oświadczenia, jeśli:

  • Pracodawca zarejestruje oświadczenie w powiatowym urzędzie pracy właściwym ze względu na swoją siedzibę lub miejsce zamieszkania.
  • Oświadczenie dotyczy pracy wykonywanej przez okres nieprzekraczający 24 miesięcy (stan na 2024 r.).
  • Praca nie jest związana z zawodami lub sektorami wyłączonymi z tej procedury.

Wymagane dokumenty do rejestracji oświadczenia:

  • Wypełniony formularz oświadczenia o powierzeniu wykonywania pracy cudzoziemcowi.
  • Kopia dokumentu podróży cudzoziemca.
  • Dowód dokonania opłaty skarbowej (30 zł).
  • Oświadczenie pracodawcy o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych na lokalnym rynku pracy.

Proces rejestracji oświadczenia obejmuje następujące kroki:

  1. Złożenie wniosku wraz z wymaganymi dokumentami do powiatowego urzędu pracy.
  2. Weryfikacja dokumentów przez urząd pracy.
  3. Rejestracja oświadczenia i wydanie potwierdzenia pracodawcy.
  4. Przekazanie potwierdzenia cudzoziemcowi w celu uzyskania wizy lub legalizacji pobytu.

Ograniczenia zawodowe i sektorowe

Procedura oświadczeniowa nie obejmuje wszystkich zawodów i sektorów. Ograniczenia dotyczą:

  • Prac sezonowych, które wymagają osobnej procedury (zezwolenie na pracę sezonową).
  • Zawodów wymagających zezwoleń specjalnych lub koncesji.
  • Pracy w sektorach wyłączonych na podstawie odrębnych przepisów.

Najczęściej oświadczenia wykorzystywane są w następujących branżach:

  • Rolnictwo
  • Budownictwo
  • Przemysł lekki
  • Usługi (np. gastronomia, sprzątanie)
  • Transport

Wyłączone są m.in. zawody związane z bezpieczeństwem państwa, służbą zdrowia (lekarze, pielęgniarki), edukacją (nauczyciele), a także prace wymagające wysokich kwalifikacji zawodowych.

Minimalne wynagrodzenie dla cudzoziemców zatrudnianych na podstawie oświadczenia nie może być niższe niż ustawowa płaca minimalna obowiązująca w Polsce. Pracodawca zobowiązany jest zapewnić warunki pracy zgodne z przepisami Kodeksu pracy, w tym wymiar czasu pracy, urlopy oraz ubezpieczenie społeczne.

Oświadczenie a zmiana przepisów w 2026 r.

Od 2026 roku przewidziane są istotne zmiany w regulacjach dotyczących oświadczeń o powierzeniu pracy cudzoziemcowi. Nowelizacja przepisów wprowadza m.in.:

  • Skrócenie maksymalnego okresu pracy na podstawie oświadczenia do 12 miesięcy w ciągu 36 miesięcy.
  • Wprowadzenie obowiązku zgłaszania rozpoczęcia i zakończenia pracy przez cudzoziemca w systemie teleinformatycznym.
  • Rozszerzenie katalogu zawodów wyłączonych z procedury oświadczeniowej.
  • Zaostrzenie kontroli warunków zatrudnienia oraz sankcji za naruszenia.

Zmiany te mają na celu zwiększenie nadzoru nad legalnością zatrudnienia cudzoziemców oraz ograniczenie nadużyć. Obywatele państw objętych procedurą będą musieli ściślej przestrzegać nowych wymogów, a pracodawcy powinni przygotować się na bardziej szczegółowe kontrole i obowiązki sprawozdawcze.

Warto podkreślić, że lista państw objętych procedurą oświadczeniową może ulec zmianie w wyniku decyzji administracyjnych lub zmian sytuacji międzynarodowej. Zaleca się regularne monitorowanie komunikatów MRiPS oraz informacji publikowanych na PRACA.GOV.PL.

Zakończenie

Procedura oświadczeniowa pozostaje kluczowym narzędziem umożliwiającym szybkie i legalne zatrudnienie obywateli wybranych państw w Polsce. Znajomość aktualnej listy krajów, warunków formalnych oraz ograniczeń zawodowych jest niezbędna zarówno dla pracodawców, jak i cudzoziemców. Nadchodzące zmiany w przepisach od 2026 roku wymagają szczególnej uwagi i dostosowania praktyk zatrudnienia do nowych wymogów prawnych.

Zaleca się regularne śledzenie zmian w przepisach oraz korzystanie z oficjalnych źródeł informacji, takich jak PRACA.GOV.PL, aby zapewnić zgodność działań z obowiązującym prawem i uniknąć sankcji. Pracodawcy powinni na bieżąco aktualizować wiedzę oraz procedury wewnętrzne, a cudzoziemcy – dbać o kompletność dokumentacji i legalność pobytu oraz pracy w Polsce.